Boya kuralları · Federal ve eyalet
Red 3 için son tarih 15 Ocak 2027. Helva, lokum ve şekerleme ihracatçısı ne yapmalı?
FDA'nın boya takvimi tek bir tarihten ibaret değil. Federal iptaller, gönüllü çıkış programı ve eyalet yasakları üst üste geliyor. Türk şekerlemesinin en sık kullandığı üç renk ise zaten ABD'de hiç onaylanmadı.
Önce takvim
FDA, gıdada kullanılan sentetik boyalardan Red 3'ün (Türkiye'de E127, eritrosin) iznini 15 Ocak 2025'te iptal etti. Gıda üreticilerine verilen süre 15 Ocak 2027'de doluyor; ağızdan alınan ilaçlar için bir yıl daha var. FDA, üreticileri bu tarihi beklemeden çıkmaya çağırıyor.
Aynı dönemde FDA, kalan altı sentetik boya için gönüllü bir çıkış programı açıkladı: Red 40, Yellow 5, Yellow 6, Blue 1, Blue 2 ve Green 3. Bu program bir yasak değil; FDA'nın kendi sayfası hedefi 2027 sonu olarak veriyor ve yaptırım öngörmüyor. Büyük perakendeciler ve markalar ise beklemeden çıkıyor. Orange B için ise ayrı bir iptal var; 8 Eylül 2026'da listeden çıkıyor.
Sonra eyaletler
Federal takvimin yanında eyaletler kendi yasalarını yazdı ve bu yasalar ABD'de satılan her ürünü kapsıyor, ithal ürünler dahil.
| Eyalet | Ne | Ne zaman |
|---|---|---|
| Kaliforniya | Red 3, potasyum bromat, propilparaben ve bromlu bitkisel yağ yasak | 1 Ocak 2027 |
| Batı Virginia | Yedi sentetik boya, BHA ve propilparaben eyalet genelinde yasak | 1 Ocak 2028 |
| Teksas | Kırk dört içerik için uyarı etiketi; federal mahkeme Şubat 2026'da durdurdu, temyizde | Belirsiz |
Yani "ABD'ye uygun mu" sorusunun cevabı artık "hangi eyalete" ile değişiyor. Red 40 içeren bir lokum bugün federal olarak geçer; Batı Virginia'da 2028'den itibaren raftan iner.
Türk şekerlemesinin asıl sorunu
Türkiye'de ve Avrupa Birliği'nde serbest olan üç renk ABD'de gıdada hiç onaylanmadı: E124 Ponceau 4R, E122 Karmoizin ve E104 Kinolin Sarısı. Bunları içeren bir ürün ABD gümrüğünde UNSAFE COL koduyla geri döner; FDA'nın açık verisinde Türkiye'nin en sık red sebeplerinden biri tam olarak bu.
"Bizde serbest" cümlesi ABD gümrüğünde geçmiyor. ABD'de gıdada kullanılabilecek renkler 21 CFR 73 ve 74 listelerinde yazılı; listede olmayan renk, miktarı ne olursa olsun, ürünü düşürür.
Ne yapmalı
- Reçeteyi listeye vurun. Her renklendiriciyi 21 CFR 73 ve 74'e göre kontrol edin. E124, E122, E104 ve E127 çıkar.
- Sentetik yerine sentetik koymadan önce takvime bakın. Red 40 ve Yellow 5 bugün federal olarak serbest; ama gönüllü çıkış programında ve Batı Virginia'da 2028'de yasak. Yeni bir reçeteyi iki yılda bir değiştirmek istemiyorsanız doğal renkleri düşünün.
- Doğal renkler de listeli. Pancar suyu, kırmızı biber ekstraktı, annatto, zerdeçal ve spirulina ekstraktı 21 CFR 73'te sertifika gerektirmeyen renkler arasında; karmin ise etikette adıyla yazılmak zorunda.
- Etiketi reçeteyle birlikte değiştirin. Renk değişince içerik listesi de değişir; eski etiketle yeni reçete, ayrı bir red sebebidir.
- Hedef eyaletleri sorun. İthalatçınız hangi eyaletlere dağıtıyor? Cevap, hangi rengin ne kadar süre işe yarayacağını belirler.
Ürün Vizesi raporu bu kontrolü sizin için yapıyor: her renk ve katkı federal listeye ve eyalet yasalarına vurulur, "geçerlilik alanı" satırı hangi eyaletlerde ne zamana kadar geçerli olduğunu yazar. Örnek raporu görebilir ya da dosyanızı gönderebilirsiniz.
Kaynaklar
- FDA: Red No. 3 için 2027 son tarihi ve hızlandırma çağrısı
- Consumer Reports: gönüllü boya çıkışının bir yıl sonrası
- Regbase: eyalet katkı yasaları takibi
- Covington: Teksas SB 25 mahkeme kararı
- E124, E122 ve E104'ün ABD'deki durumu
- FDA Import Refusals açık verisi
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş değildir. Kurallar değişir; tarihleri kaynağından doğrulayın.